SİGORTA NEDİR?
İleride meydana gelmesi muhtemel tehlikeden doğacak zararın giderilmesinin, önceden yapılan ödemeleri (prim) karşılığında taahhüt edilmesidir.
- Sigorta Sözleşmesi nedir?
Sigortalının menfaatini ihlal eden tehlikenin gerçekleşmesi halinde, tazminat vermeyi veya sigortalının hayatında meydana gelen belli olaylar üzerinde ödemede bulunmayı taahhüt eder.
Sözleşme ile her iki taraf birbirlerine karşılıklı olarak edim yükümlülüğüne altına girer.
Sigorta sözleşmesini (poliçe) öteki sözleşmelerden ayıran özellik, sigortacının edim yükümlülüğünün gelecekte belirli olmayan olgulara(sigorta edilen menfaatin tehlikeye maruz kalmasına) bağlı olmasıdır.
XIV. yy. İtalyanın kıyı şehirlerinde başlamıştır. Sigortacılık başta özel kişiler tarafından geliştirildi. Cenovalılar, Venedikliler ve bazı Hansa şehirlerinde tacirler münferit olarak sigortacılık yapıyorlardı. Türkiyede ise ilk 1872 yılında yabancı sigorta şirketleri faaliyetlerine başlamışlardır. Atatürk ün direktifleri doğrultusunda kurulan Milli Reasürans A.Ş. ile yerli sigorta şirketleri doğmuştur. Bugün Türkiye'de Hazine Müsteşarlığı tarafından ruhsat verilmiş 70 civarında şirket Türkiyede faaliyet göstermektedir
SİGORTA YAPTIRIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR NELERDİR?
- Sigorta poliçenizi düzenleyen kişilere doğru ve tam bilgi veriniz.
Sigorta sözleşmeleri, sigorta ettirenin/sigortalının beyan esasına göre düzenlenmektedir. Sigorta ettiren/sigortalı, poliçenin ihtiyaçlarını tam olarak karşılayacak şekilde sigorta şirketine bildirimde bulunmalıdır. Aksi takdirde, sigorta ettirenin beyanının gerçeğe aykırı veya eksik olması halinde, sigorta şirketi, sözleşmeyi daha ağır şartlarla yapabileceği gibi sigorta poliçesini de iptal etme hakkına sahiptir.
- Poliçenizi mutlaka okuyunuz.
Sigorta poliçesi, sigorta ettiren/sigortalı ile sigorta şirketi arasında yapılan bir sözleşme olup, her iki tarafı da bağlayan hükümler içermektedir. Bu nedenle, tarafların yükümlülüklerinin öğrenilmesi için poliçe ve eklerinin mutlaka incelenmesi gerekmektedir.
Sigorta genel şartları, söz konusu sigorta ile temin edilen haller ve sigorta teminatı dışında kalan haller ile sigorta şirketine ve sigorta ettirene düşen görevler gibi temel konulara ilişkin düzenlemeleri açıklayan mevzuat olup, sigorta şirketleri tarafından sigorta ettirene verilmektedir.
Satın alınan ürün hakkında ayrıntılı bilgi edinilmesi, sigorta yaptırılmadan önce ya da sigorta yaptırıldığı zaman söz konusu genel şartların, ileride karşılaşılabilecek sorunları en aza indirmek amacıyla sigorta ettiren tarafından çok iyi okunması gerekmektedir.
Sigorta poliçesi tarafından sağlanan teminatların kapsamı ile sigorta ettirene sağlanan güvencelerin neler olduğu konusunda tereddüte yer vermeyecek şekilde sigorta ettiren tarafından bilgi edinilmelidir.
Sigorta şirketleri tarafından söz konusu genel şartlara ve varsa eklerine aykırı düşmemek, sigorta ettirenin aleyhine olmamak ve genel şartların teminatlarını daraltmayacak şekilde özel şartlar düzenlenmektedir. Dolayısıyla, özel şartlar hakkında sigorta ettiren tarafından bilgi sahibi olmak, ileride karşılaşılabilecek sorunları önlemek amacıyla büyük önem taşımaktadır.
Sigorta ettiren tarafından poliçe ve eklerinde yer alan tüm hükümler tamamıyla okunduğu halde, anlaşılmayan hususlar var ise, sigorta ettiren tarafından sigorta poliçesini düzenleyen kişilere sorulmalı, yeterince bilgi alınamadığı durumlarda ise, sigorta konusunda uzman bir avukata danışılmalıdır.
Sigorta teminatı, sigorta ücretinin tamamının veya taksitle ödenmesi kararlaştırılmış ise, ilk taksidin ödenmesiyle başlamaktadır. Sigorta teminatının başlayabilmesi için sigorta şirketine poliçede belirtilen prim tutarının, mutlaka sigorta ettiren tarafından ödenmesi gerekeceğinden poliçe teslimine rağmen prim ödenmemişse sigortacının sorumluluğu başlamamaktadır. Dolayısıyla, sigorta priminin sigorta ettiren tarafından zamanında yatırılması ve makbuzun saklanması gerekmektedir.
Sigorta şirketi ile sigorta ettiren, tesbit olunan bir miktara veya sigorta bedelinin belli bir yüzdesine kadar olan hasarların ya da hasarın belli bir yüzdesinin sigortacı tarafından tazmin edilmeyeceğini genel şartlara göre düzenleyebilmektedirler. Sigorta şirketi tarafından hasarın belli bir kısmının, sigorta ettirene paylaştırılmasına karşılık sigorta ettirenin ödeyeceği primden de indirim yapılmaktadır. Dolayısıyla, sigorta ettirenin hasar anında alacağı tazminat miktarını etkileyecek muafiyet ve müşterek sigorta uygulamasının avantaj ve dezavantajlarının sigorta ettiren tarafından çok iyi bilinmesi gerekmektedir.
Eğer maddi hasarlı trafik kazasına karıştıysanız; trafik için ek bir tehlike yaratmayacak şekilde hemen durmak, trafik güvenliği için ışıklı işaret veya yansıtıcı cihazlar koyarak tedbir almak, olayı yetkili ve görevlilere bildirmek, yetkililer gelinceye kadar veya yetkililerin iznini almadan kaza yerinden ayrılmamakla yükümlüsünüz.
Ancak, maddi hasarla sonuçlanan kazalarda; kazaya karışanlar olarak, yetkililerin gelmesine gerek görmez ve anlaşırsanız, durumu aranızda yazılı olarak tespit edip olay yerinden ayrılabilirsiniz. Bu şekildeki bir anlaşmayla olay yerinden ayrılmanız durumunda, kendi zararınızı karşılanacağınızı kabul etmiş sayılırsınız.
Araç İşletenlerin Hukuki Sorumluluğu ve Araç Sigortası
Araç işleticilerinin sorumluluğu ile araçların sigorta ettirilmesi hususunda Karayolları Trafik Kanununun ilgili maddeleriyle 'Kamu Araçları Garanti Hesabı Yönetmeliği' hükümleri uygulanır.
Zarar, Ziyan ve Dava Açma
Trafik davalarına Trafik mahkemelerinde, bulunmadığı takdirde Sulh Ceza Mahkemesinde bakılır. Doğrudan doğruya sigortacıya karşı dava açıldığı gibi hukuk mahkemesine de dava açılabilir.
Sorumluluğunuz; İşlettiğiniz bir motorlu araçla bir kişinin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursanız motorlu aracın işleteni olarak bu zarardan sorumlu olursunuz.
Trafik kazası sonrasında temin edilmesi gereken evraklar
Kazadan sonra temin edilmesi gereken evraklar şunlardır: Kaza zaptı, alkol raporu (trafik polisi tarafından verilecektir.) karşı aracın ruhsat ve poliçe fotokopisi (çok ender de olsa bazı durumlarda trafik sigorta şirketi tarafından istenebilir.)
Trafik kazasında hasar gören aracın tamiri ve hasar sürecinin takibi
Trafik kazasında hasar gören araç tamir edilmek üzere tamirciye bırakıldıktan sonra araç yapımına başlamadan önce mutlaka sigorta şirketi aranır. Hasar servisinin talimatlarına göre araç yapımına başlanır. Genelde ufak çaplı hasarlar için fatura, fotoğraf ve kaza evrakları ile sigorta şirketi ödeme yapmaktadır. Ancak sigorta şirketlerinin kendine göre limitleri vardır. Belirlenen limiti aşan hasarda eksper gönderilir. Eksper sigorta şirketinden bağımsız Hazine ve Diş Ticaret Müsteşarlığına bağlı olarak çalışan elemandır. Hasar tespitinin tarafsız olması için eksper bağımsız bir merciye bağlıdır. Eğer hasarı eksperin görmesi gerekiyorsa eksper gördükten sonra talimatına istinaden aracın tamiri başlatılabilir .